OpenAI Anthropic və Google DeepMind ilə süni intellekt təhlükəsizliyi üzrə danışıqları təsdiqləyib

OpenAI-nin qlobal siyasət üzrə rəhbəri Chris Lehane 15 sentyabr 2026-cı ildə Vaşinqtonda keçirilən brifinqdə jurnalistlərə deyib ki, OpenAI bir neçə həftədir rəqibləri Anthropic və Google DeepMind ilə süni intellektin təhlükəsizliyi məsələlərində koordinasiya aparır. Bu barədə ilk olaraq Bloomberg News məlumat verib, TechCrunch isə həmin gün xəbəri təsdiqləyib. Lehane bildirib ki, OpenAI üç şirkətin təhlükəsizlik məsələlərində koordinasiyası üçün antiinhisar istisnasına ehtiyac görmür; bu mövqeyi o, OpenAI adından səsləndirib, mövqe Anthropic və ya Google DeepMind-a aid edilmir.

Lehane nə deyib

• Bloomberg-in hesabatına görə, Lehane brifinqdə deyib: «Təhlükəsizliyi prioritet etmək üçün birgə çalışmaq daha yaxşıdır».
• O, koordinasiyanı başqa bir sahədəki təhlükəsizlik əməkdaşlığı ilə müqayisə edib: «Zaman içində şirkətlərin təhlükəsizlik məsələlərində bir-birinə kömək etməyə çalışdığı çoxlu hallar olub» — nümunə kimi aviasiya sənayesini göstərib.
• TechCrunch-ın məlumatına görə, Lehane deyib ki, OpenAI ABŞ-ın FRONTIER Act sənədindəki müddəanı dəstəkləyir; həmin müddəa aparıcı qabaqcıl laboratoriyaları modellərin təhlükəsiz hazırlandığını yoxlamaq üçün «müstəqil yoxlama təşkilatlarını» öz şirkətlərinə buraxmağa məcbur edəcək.

Kontekst

Bloomberg-in məlumatına görə, danışıqlar Anthropic-in baş direktoru Dario Amodei-nin 12 sentyabr 2026-cı il, şənbə günü dərc etdiyi 3 800 sözlük essedən sonra baş tutub; essedə tədqiqatçıların potensial təhdidləri daha yaxşı anlaya bilməsi üçün ən qabaqcıl sistemlərin inkişafının məhdudlaşdırılması çağırışı səslənir. TechCrunch-ın məlumatına görə, OpenAI-dan Sam Altman və SpaceXAI-dan Elon Musk Amodei-nin çağırışını dəstəkləyib; Altman bildirib ki, OpenAI təhlükəsizliyə nəzarət üçün üçüncü tərəf qiymətləndiricilərin daxilə yerləşdirilməsində Anthropic-ə qoşulacaq. Bloomberg-in məlumatına görə, ABŞ prezidenti Donald Trump 14 sentyabr 2026-cı il, bazar ertəsi sosial şəbəkə paylaşımlarında təhlükəsizliklə bağlı bu təşəbbüsü «uydurma» adlandıraraq rədd edib.

Bunun əhəmiyyəti nədir

Ən çox maliyyə cəlb etmiş üç süni intellekt işləyicisinin qanunvericiliyi gözləmək əvəzinə təhlükəsizlik üzrə birbaşa koordinasiyaya getməsi göstərir ki, qabaqcıl laboratoriyalar fəlakət miqyaslı risklərin idarə olunmasına artıq tənzimləmə məsələsi qədər rəqabət məsələsi kimi baxır. Bloomberg-in məlumatına görə, bu, həm də antiinhisar narahatlıqları doğurur; qanunvericilər isə həmin narahatlıqları ayrıca, ABŞ-ın illik müdafiə qanun layihəsinə daxil edilən dar istisna ilə həll etməyə çalışır. Süni İntellekt Aktı çərçivəsində bazarına sistem çıxaran təchizatçılardan risk sənədləşdirməsini artıq tələb edən Aİ üçün, habelə bu üç laboratoriyanın modellərindən asılı olan Azərbaycan və geniş Xəzər regionu şirkətləri üçün qrupun razılaşdıracağı istənilən könüllü təhlükəsizlik çərçivəsi ABŞ-ın federal qanunvericiliyi yetişənə qədər təchizat şərtlərini və audit gözləntilərini formalaşdıra bilər.