Google DeepMind və Sinqapurun GovTech-i fırıldaqları aşkarlayan cihazdaxili süni intellekt modeli hazırladı

Google DeepMind və Sinqapurun Hökumət Texnologiyaları Agentliyi (GovTech) 14 oktyabr 2026-cı ildə bildirib ki, çat yazışmasının fırıldaq əlamətləri daşıdığı halda smartfon istifadəçisini real vaxtda xəbərdar edən cihazdaxili süni intellekt modeli hazırlayıblar; model şəxsi mesajları bulud mühitinə göndərmir. Tərəflərin məlumatına görə, fırıldaqlar Sinqapurda qeydə alınan cinayətlərin yarısından çoxunu təşkil edir və 2019-cu ildən bəri 4 milyard Sinqapur dollarından çox ziyanla nəticələnib; DeepMind-in açıqlamasına əsasən, hücumçunun pul tələb etməzdən əvvəl inandırıcı söhbət qurduğu sosial mühəndislik sxemləri artıq bütün ziyanın 80%-ə qədər hissəsinin arxasında dayanır.

Alət nə edir

• DeepMind-in bildirdiyinə görə, model şirkətin Gemma modelinin yüngül versiyasıdır və dövlət qurumlarının, bankların, həmçinin yerli tanınmış şəxslərin adından danışmaq cəhdlərini əhatə edən yerli fırıldaq söhbətləri üzərində dəqiqləşdirilib; bu da ona «zərərsiz məişət söhbətini həqiqi manipulyasiyadan» ayırmağa imkan verir.
• Açıqlamaya əsasən, model telefonun özündə iki mərhələdə işləyir: az enerji tələb edən təsnifatlandırıcı daxil olan mesajları ilkin süzgəcdən keçirir, sonra dəqiqləşdirilmiş Gemma modeli kontekst üzrə yoxlama aparıb təhlükəni təsdiqləyir və ya yanlış siqnalı kənara atır.
• Təhlil cihazın özündə aparıldığı üçün sistem buludda işləyən yoxlama alətlərinin baxa bilmədiyi uçdan-uca şifrələnmiş mesajlaşma platformalarında da manipulyasiya nümunələrini qeyd edə bilir, DeepMind bildirib.
• İş GovTech-in idarə etdiyi bulud mühiti olan «Sovereign Sandbox» daxilində, vətəndaşların öz mesajları deyil, fırıldaq barədə şikayətlərin anonimləşdirilmiş məlumatları əsasında görülüb və Singapore International Cyber Week 2026 tədbirində təqdim edilib.
• DeepMind-in açıqlamasında GovTech-in etibar və təhlükəsizlik üzrə direktoru Mark Chen deyib: «Fırıldaqlarla mübarizə şəxsi məxfiliyin qurban verilməsi demək olmamalıdır».

Bunun əhəmiyyəti nədir

Layihə qabaqcıl süni intellekt laboratoriyasının dövlət tərəfdaşı üçün modeli məhz bulud API-si vasitəsilə deyil, adi telefonlarda oflayn işləmək üçün dəqiqləşdirdiyi ilk ictimai nümunələrdən biridir; bu dizayn seçimi fırıldaqların aşkarlanmasını şifrələnmiş mesajlaşma ilə uzlaşdırmağa yönəlib, platformaları şifrələməni açmağa məcbur etməyə deyil. Mobil bankçılığın sürətlə genişləndiyi, sosial mühəndislik yolu ilə dələduzluğun isə artan narahatlıq doğurduğu Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya da daxil olmaqla Sinqapurdan kənar tənzimləyicilər və banklar üçün bu təcrübə mesajlara baxış tələb etməyə alternativ kimi cihazda işləyən, məxfiliyi qoruyan fırıldaq xəbərdarlıqlarının konkret nümunəsini verir.