Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi Grok-un yaradıcısı SpaceXAI ilə memorandum imzalayıb

Azərbaycanın Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi ilə SpaceXAI arasında süni intellekt sahəsində əməkdaşlığa dair anlaşma memorandumu 30 sentyabr 2026-cı ildə imzalanıb; bunu nazirliyə istinadən Report.az xəbər verib. SpaceXAI Grok modellərini hazırlayan şirkətdir.

Memorandum nəyi əhatə edir

• Report-un nazirliyə istinadən yazdığına görə, sənəd SpaceXAI-nin Grok əsaslı alətlərinin dövlət xidmətlərində və Azərbaycanın rəqəmsal transformasiyasının digər prioritet sahələrində istifadə ehtimalını nəzərdə tutur.
• Tərəflər dövlət qurumlarında süni intellektdən istifadə imkanlarını qiymətləndirəcək və uğurlu həllərin bütün dövlət sektoruna yayılmasını müzakirə edəcək.
• Bakıda keçirilən imzalanma mərasimində rəqəmsal inkişaf və nəqliyyat nazirinin müavini Rəşad Həsənov, həmçinin SpaceXAI-nin nümayəndə heyəti — o cümlədən şirkətin qlobal hökumət əməkdaşlığı üzrə rəhbəri və Yaxın Şərq, Şimali Afrika və Türkiyə üzrə qlobal əlaqələr rəhbəri — iştirak edib.
• Report-un məlumatına görə, Rəşad Həsənov bildirib ki, Azərbaycan «süni intellekti müzakirə etmək mərhələsindən onu tətbiq etmək mərhələsinə keçib»; o əlavə edib ki, memorandum dövlət xidmətlərinin, o cümlədən mygov portalının yaxşılaşdırılması və milli rəqəmsal infrastrukturda süni intellektin tətbiqi imkanlarının araşdırılması üçün şərait yaradacaq.
• Tərəflər yerli potensialın gücləndirilməsi, bilik və bacarıqların mübadiləsi üzrə əməkdaşlıq barədə razılığa gəlib. Report-un yazdığına görə, bundan sonra pilot layihələr və texniki nümayişlər üzrə yol xəritəsi hazırlanacaq, hər konkret layihə üçün isə ayrıca saziş tələb olunacaq.

Bunun əhəmiyyəti nədir

Memorandum müqavilə deyil, çərçivə sənədidir: heç bir pilot layihə, büdcə və ya müddət dərc olunmayıb və Report qeyd edib ki, istənilən layihənin icrası növbəti sazişdən asılıdır. Sənəd Azərbaycanın Elm və Təhsil Nazirliyinin məktəblərdə süni intellekt alətlərinə dair OpenAI ilə öz üç illik memorandumunu imzalamasından təxminən bir həftə sonra ortaya çıxır; APA-nın məlumatına görə, həmin sənəd Nyu-Yorkda nazir Emin Əmrullayev tərəfindən imzalanıb. Təxminən bir həftə ərzində ABŞ təchizatçıları ilə imzalanmış iki dövlət səviyyəli süni intellekt memorandumu sual doğurur: regionun hökumətləri bu tipli daha nə qədər çərçivə sənədi imzalayacaq?

Azərbaycan şirkətləri üçün bu nə deməkdir

Saziş Azərbaycanın 2025–2028-ci illər üzrə Süni İntellekt Strategiyasının bəyan edilmiş məqsədlərinə uyğundur; strategiya süni intellektin tətbiqi üçün əlverişli şərait və ixtisaslı süni intellekt kadrlarının hazırlanmasını nəzərdə tutur. mygov və digər elektron hökumət platformaları ilə işləyən İT podratçıları və sistem inteqratorları vəd olunan yol xəritəsini izləməlidir: memoranduma görə, hər pilot layihə avtomatik qüvvəyə minmir, onun öz icra sazişi olmalıdır.