Azərbaycanın IDDA-sı və Portuqaliyanın AI Gigafactory təşəbbüsü data mərkəzi əməkdaşlığını müzakirə edib
İnnovasiya və Rəqəmsal İnkişaf Agentliyinin (IDDA) məlumatına görə, 9 noyabr 2026-cı ildə AI Gigafactory ilə görüşdə data mərkəzlərinə investisiya və Azərbaycanın regional süni intellekt mərkəzi potensialı müzakirə olunub.
Azərbaycanın İnnovasiya və Rəqəmsal İnkişaf Agentliyinin (IDDA) İdarə Heyətinin sədri Fərid Osmanov 9 noyabr 2026-cı ildə Portuqaliyanın AI Gigafactory təşəbbüsünün rəhbəri Luis Viegas Cardoso ilə görüşüb. Bu barədə IDDA həmin gün dərc olunmuş məlumatında bildirib. Danışıqlarda süni intellekt texnologiyalarının inkişafı, rəqəmsal infrastruktur və tərəflər arasında mümkün əməkdaşlıq müzakirə olunub.
Nə müzakirə olunub
- IDDA-nın məlumatına görə, görüşdə yüksək məhsuldarlıqlı data mərkəzlərinin qurulması, süni intellekt infrastrukturuna investisiyaların cəlb edilməsi və beynəlxalq qabaqcıl təcrübənin tətbiqi müzakirə olunub.
- Agentliyin bildirdiyinə görə, danışıqlarda Azərbaycanın üstünlükləri arasında ölkənin «Avropa ilə Asiya arasındakı strateji coğrafi mövqeyi, enerji resursları və beynəlxalq telekommunikasiya əlaqələri» qeyd olunub.
- Məlumata əsasən, tərəflər ölkənin rəqəmsal infrastruktur və hesablama üzrə regional mərkəzə çevrilmək potensialına, həmçinin bulud və süni intellekt xidmətlərinə regionda artan tələbatla bağlı investisiya imkanlarına da toxunub.
- IDDA-nın bildirdiyinə görə, beynəlxalq texnologiya şirkətləri ilə tərəfdaşlığın genişləndirilməsi və genişmiqyaslı rəqəmsal infrastruktur layihələrinin həyata keçirilməsi də müzakirə mövzusu olub.
IDDA-nın məlumatında layihə sahəsi, investisiya məbləği, vaxt cədvəli və hər hansı məcburi qüvvəli saziş göstərilmir; sənəd imzalanmış razılaşmanı deyil, fikir mübadiləsini təsvir edir.
Bunun əhəmiyyəti nədir
Portuqaliyanın AI Gigafactory təşəbbüsü Avropa İttifaqının planlaşdırdığı iri süni intellekt data mərkəzləri və hesablama obyektləri şəbəkəsi uğrunda yarışan milli iddialardan biridir; ona görə də Azərbaycanın rəqəmsal agentliyi ilə görüş təsdiqlənmiş layihə deyil, Aİ tərəfindəki iddiaçının potensial tərəfdaşa və ya bazara doğru addımı kimi oxunur. Görüş Azərbaycanın özünün Ələt Azad İqtisadi Zonasında hiperskal data mərkəzi üzrə, ayrıca xəbər verilmiş danışıqlarının ardınca gəlir.
Azərbaycan qurumları üçün bu nə deməkdir
Azərbaycanın dövlət qurumları və texnologiya şirkətləri üçün bu görüş satınalma siqnalı deyil, diplomatik təmasdır: nə tender, nə təchizatçı siyahısı, nə də büdcə xətti açıqlanıb. Görüş Azərbaycanın 2025–2028-ci illər üzrə Süni İntellekt Strategiyasının qoyduğu ümumi istiqamətə uyğundur — strategiyada süni intellekt infrastrukturunun genişləndirilməsi və beynəlxalq əməkdaşlığın cəlb edilməsi prioritetlər arasında göstərilir. Lakin strategiyanın özü layihə səviyyəsində hədəf müəyyən etmir, ona görə də yerli şirkətlərin hələlik IDDA-nın ölkəni regional hesablama mərkəzi kimi mövqeləndirmək marağından başqa planlaşdırma üçün konkret əsası yoxdur.